Festival lúa gạo: Lãng phí!

Trước thông tin mới đây, UBND tỉnh Đồng Tháp thẳng thừng từ chối tổ chức Festival Lúa gạo lần thứ 3 (năm 2014), nhiều chuyên gia trong ngành nông nghiệp và lãnh đạo các tỉnh, thành ở ĐBSCL nhận định đây là quyết định sáng suốt, phù hợp trong tình hình khó khăn chung như hiện nay.

Nông dân ĐBSCL chẳng được gì hơn sau 2 lần tổ chức festival lúa gạo. Ảnh: NGỌC TRINH

Có cũng như không

Năm 2009, “dấu son” của ngành nông nghiệp Việt Nam là xuất khẩu gạo vượt 6 triệu tấn. Thời điểm đó, một lãnh đạo Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA) nhận định giá gạo xuất khẩu có thể đạt ngưỡng 1.000 USD/tấn trong năm 2010 nhưng điều đó đã không xảy ra.

Đến tháng 2-2013, giá gạo xuất khẩu chỉ còn dao động ở ngưỡng 400 USD/tấn. Câu chuyện tiêu thụ lúa hàng hóa Đông Xuân ở ĐBSCL trở nên “nóng” trong những ngày qua khi giá chưa vượt qua ngưỡng 5.000 đồng/kg và nông dân vẫn không bán được lúa. Chuyện VFA mua lúa tạm trữ, nông dân có được hưởng lợi trực tiếp hay không vẫn còn đang tranh luận.

Nhiều người nhìn nhận Festival Lúa gạo lần 1 là cầu nối để trao đổi những vấn đề quan tâm về sản xuất nông nghiệp, thu mua, bảo quản, chế biến lúa gạo; xây dựng thương hiệu lúa gạo và cùng tham gia các hoạt động văn hóa, thể thao đặc sắc…

Festival Lúa gạo lần 2 ở Sóc Trăng (năm 2011) cũng thu hút khoảng 400.000 người đến tham quan, mua sắm (tương đương Festival Lúa gạo lần 1). Đáng chú ý, hơn 1.000 đại biểu là các nhà khoa học trong và ngoài nước đã về tham dự 3 cuộc hội thảo: “Định vị thương hiệu lúa gạo Việt Nam”, “Việt Nam - Con đường phát triển lúa gạo chất lượng cao”, “Bãi Xàu (Ba Xuyên) - Sóc Trăng: Từ cảng biển quốc tế đầu tiên nhìn đến tương lai phát triển”. Các đại biểu đã đề xuất nhiều giải pháp xây dựng thương hiệu và nâng cao chuỗi giá trị gạo Việt Nam theo hướng phát triển bền vững…

Sau mỗi kỳ festival lúa gạo, lãnh đạo địa phương tổ chức đều kiến nghị: Cần xây dựng một chiến lược phát triển bền vững vùng chuyên canh lúa gạo, hỗ trợ cơ giới hóa cho nông dân gắn với ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, xây dựng thương hiệu lúa gạo Việt Nam… Đề xuất là thế nhưng đến nay, kiếm gạo Việt Nam có thương hiệu trên thị trường quốc tế thật là khó, giá lúa thấp, nông dân vẫn buồn!

Nhiều việc khác đáng làm hơn

Ông Nguyễn Minh Nhị, nguyên chủ tịch UBND tỉnh An Giang, hoan nghênh quyết định của UBND tỉnh Đồng Tháp bởi đây chỉ là hình thức gây lãng phí và không phù hợp với điều kiện hiện tại.

Chia sẻ về vấn đề này, TS Chu Văn Hách, Viện Lúa ĐBSCL, cũng cho rằng tổ chức sự kiện phải mang tính khoa học và có lợi ích thiết thực gì thì mọi người mới hăng hái tham gia. Nhà nước nên tìm nhiều biện pháp tốt nhất để lo cho nông dân hơn là cứ chú trọng các hình thức phô trương. “Tổ chức một festival cho hoành tráng nhưng sản phẩm làm ra của nông dân không bán được hoặc cứ rớt giá thê thảm thì nên dừng” - TS Chu Văn Hách khẳng định.