»

Thứ năm, 06/08/2026, 19:30:29 PM (GMT+7)

Góp ý sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phổ biến, Giáo dục Pháp luật

(17:39:37 PM 06/08/2026)
(Tin Môi Trường) - Hiện nay, Việt Nam đang trong kỷ nguyên phát triển mới. Hệ sinh thái của kỷ nguyên này gồm nhiều yếu tố, trong đó yếu tố chuyển đổi số và chuyển đổi kép cho phát triển bền vững kinh tế, xã hội và môi trường sinh thái.

 Góp[-]ý[-]sửa[-]đổi,[-]bổ[-]sung[-]một[-]số[-]điều[-]của[-]Luật[-]Phổ[-]biến,[-]Giáo[-]dục[-]Pháp[-]luật

Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam, Tiến sĩ Trần Văn Miều - Ảnh: TTXVN phát
 
I. Chuyển đổi số là yếu tố quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả công tác giáo dục, phổ biến pháp luật cho Nhân dân
 
1. Đặt vấn đề
 
Hiện nay, Việt Nam đang trong kỷ nguyên phát triển mới. Hệ sinh thái của kỷ nguyên này gồm nhiều yếu tố, trong đó yếu tố chuyển đổi số và chuyển đổi xanh là động lực cốt lõi – Mục tiêu kép cho phát triển bền vững kinh tế, xã hội và môi trường sinh thái. Công tác giáo dục, phổ biến pháp luật cho Nhân dân là giải
 
pháp cấp thiết cho phát triển xã hội bền vững. Bởi vì, chuyển đổi số giữ vai trò là cầu nối chiến lược, giúp hiện đại hóa và đổi mới nội dung và phương thức giáo dục, phổ biến pháp luật cho người dân. Nó phá vỡ rào cản về không gian và thời gian, biến các điều luật khô khan thành các định dạng trực quan (infographic, video ngắn, podcast) phù hợp với tâm lý và thói quen tiếp nhận thông tin của người dân.

2. Nội hàm cốt lõi của chuyển đổi số đối với giáo dục, phổ biến pháp luật cho Nhân dân
 
2.1. Chuyển đổi số giúp công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật cho thanh niên hướng đến nội dung trọng tâm
 
Trong thực tế, người dân thường không muốn tham gia vào các buổi giáo dục, phổ biến pháp. Bởi vì, người dân chưa có nhận thức đầy đủ về “sống và làm việc theo pháp luật” và họ luôn cho rằng, học tập pháp luật khô khan, khó hiểu và đặc biệt là chưa cần thiết. Họ thường có tâm lý “nước chưa đến chân, việc gì phải nhảy”.
 
Tuy nhiên, chuyển đổi số, giúp thiết kế nội dung ngắn gọn, dễ hiểu, dễ nhớ, dễ vận dụng và phù hợp với tâm lý từng đối tượng người dân. Sự tập trung vào trọng tâm của luật đã làm cho thanh niên hài lòng và hứng thú tự tìm hiểu về luật pháp.
 
2.2. Chuyển đổi số giúp đa dạng hóa hình thức truyền tải nội dung
 
Kinh nghiệm thực tế đã chỉ ra rằng, để nâng cao hiệu quả công tác giáo dục, phổ biến pháp luật cho người dân, cần sử dụng không gian mạng xã hội. Bởi vì, chuyển đổi số cho phép số hóa tài liệu pháp luật và lan tỏa qua các nền tảng mạng xã hội như Facebook, TikTok, hoặc Zalo. Việc sử dụng hình ảnh sinh động giúp người dân dễ dàng tiếp thu kiến thức pháp luật hơn.
 
2.3. Tăng cường tính tương tác: Thông qua các ứng dụng di động, diễn
 
đàn trực tuyến và các buổi livestream, người dân có thể trao đổi trực tiếp với các chuyên gia, đặt câu hỏi và được giải đáp các thắc mắc pháp lý. Chuyển đổi số đã làm thay đổi phương thức giáo dục, phổ biến pháp luật cũ như: phát tài liệu cho người dân tự đọc, tổ chức tuyên truyền trực tiếp, tổ chức mít tinh, hội nghị, hội thảo, tư vấn, đối thoại. Hình thức này, cán bộ tuyên truyền nói và người dân thụ động nghe. Chuyển đổi số thay đổi hoàn toàn hình thức tuyên truyền bằng cách tăng khả năng tương tác hai chiều. Hình thức này biến người dân là người thụ động thành chủ động, biến người dân vừa là chủ thể, vừa là khách thể của công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật.
 
2.4. Cá nhân hóa trải nghiệm học tập: Phân tích dữ liệu người dùng giúp các nền tảng xã hội đề xuất các nội dung pháp luật sát với nhu cầu, ngành nghề hoặc độ tuổi cụ thể của từng nhóm người dân. Đây là lợi thế thực tế của chuyển đổi số trong giáo dục, phổ biến pháp luật cho người dân. Bởi vì, phương thức cũ, tập trung tất cả người dân ở cơ sở (có nam và nữ, các lứa tuổi, các dân tộc, các tôn giáo, các ngành nghề…) để giáo dục, phổ biến pháp luật. Còn chuyển đổi số đã tối ưu hóa cá nhân của đối tượng nhận thông tin. Việc tối ưu hóa tính cá nhân của đối tượng làm cho công tác giáo dục, phổ biến pháp luật đúng với từng đối tượng người dân.
 
2.5. Tiết kiệm thời gian và chi phí: Thay vì các buổi tập trung đông người, chuyển đổi số giúp lan tỏa thông tin nhanh chóng, rộng khắp với chi phí tối ưu, cập nhật sửa đổi luật pháp một cách tức thì. Phương thức giáo dục, phổ biến cũ phụ thuộc vào các yếu tố ngoại cảnh như: địa điểm, hội trường, âm thanh, ánh sáng và cái quan trọng bậc nhất là phải có nhiều người đến tham gia. Phương thức này thường gặp các rủi ro khó lường như: trời mưa, mất điện, thanh niên đến tham gia ít…Còn giáo dục, phổ biến thông qua chuyển đổi số không bị phụ thuộc vào địa điểm, thời gian, số lượng người tham gia nên đã khắc phục triệt để những rủi ro dễ gặp phải.
 
2.6. Giúp phá vỡ tình trạng cố hữu: Công tác giáo dục, phổ biến pháp luật cho người dân cũng như tuyên truyền cái đúng, cái tốt, cái điển hình…thường khó lan tỏa hơn rất nhiều so với loại thông tin “vỉa hè”, quán nước về những cái sai, cái xấu, cái lệch chuẩn. Giáo dục, phổ biến pháp luật cho nguwoif dân thông qua chuyển đổi số sẽ khắc phục được quy luật bất thành văn trong công tác giáo dục, phổ biến pháp luật.

3. Giải pháp nâng cao hiệu quả dùng chuyển đổi số để giáo dục, phổ biến pháp luật cho người dân
 
Hiệu quả công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật cho người dân thông qua không gian mạng phụ thuộc vào 6 yếu tố sau:
 
3.1. Lực lượng: các bộ chính quyền, cán bộ đoàn thể, chuyên gia, tuyên truyền viên, báo cáo vên, giáo viên…
 
3.2. Nội dung chuyển tải: Khái quát ngắn, gọn, xúc tích, dễ hiểu, dễ nhớ, dễ lan truyền nội dung của các luật cần giáo dục, phổ biến cho người dân.
 
3.3. Công cụ số: Các mạng xã hội người dân dễ tiếp cận.
 
3.4. Đối tượng tác động: Nội dung và phương thức phải phù hợp với từng đối tượng người dân.
 
3.5. Phương thức: Phù hợp với tâm lý lứa tuổi người dân.
 
3.6. Nhiễu và rủi ro: Tổ chức giáo dục, phổ biến pháp luật cần tính đến các yếu tố nhiễu như: người dân tộc thiểu số khó tiếp cận, người mắc các tệ nạn xã hội và yếu tố rủi ro như mất điện, mưa bão…
 
Sáu yếu tố trên có ảnh hưởng trực tiếp và gián tiếp để công tác giáo dục, phổ biến pháp luật thông qua mạng xã hội cho người dân. Những yếu tố này có mối quan hệ hữu cơ, thống nhất với nhau, bổ sung cho nhau.

4. Cần bồi dưỡng cho người dân có kỹ năng phòng, chống lừa dảo trên không gian mạng
 
Môi trường ảo (thế giới ảo) là không gian kỹ thuật số do máy tính tạo ra, cho phép người dùng quan sát, di chuyển và tương tác với các đối tượng hoặc người khác. Nó bao gồm không gian mạng, các nền tảng mạng xã hội, ứng dụng thực tế ảo (VR/AR) và không gian làm việc số.
 
Môi trường ảo (mạng xã hội, internet) phá vỡ rào cản địa lý, giúp kết nối toàn cầu, cập nhật thông tin nhanh chóng và mở rộng không gian sáng tạo. Tuy nhiên, mặt trái của nó là hệ lụy về tâm lý, nạn lừa đảo, nguy cơ rò rỉ dữ liệu cá nhân và sự suy giảm các tương tác thực tế. Ngoài mặt tích cực không gian ảo có thể làm cho người dân gặp rủi ro như bị lừa đảo trực tuyến, đánh cắp danh tính và rò rỉ thông tin cá nhân. Và có thể gặp nhưng tin giả, nội dung độc hại, bạo lực lan tràn khó kiểm soát.
 
Cần hỗ trợ người dân có kỹ năng cốt lõi khi sử dụng không gian mạng. Để sử dụng mạng xã hội một cách an toàn và biến sống ảo thành một công cụ tích cực phục vụ cho việc học tập pháp luật, người dân cần được trang bị tư duy ứng xử văn minh, nâng cao năng lực số và quản lý tốt thời gian cá nhân. Thay vì sa đà vào các trào lưu tiêu cực, người dân cần biến không gian mạng thành nơi lan tỏa giá trị sống tốt đẹp.
 
Một số kỹ năng cụ thể người dân cần có: Xây dựng tư duy sống thật trước khi sống ảo, bằng các giải pháp như: bảo mật thông tin cá nhân (Tuyệt đối không chia sẻ địa chỉ nhà, trường học, số điện thoại hoặc mật khẩu cá nhân lên mạng xã hội.); biết quản lý thời gian và cân bằng cuộc sống; và biến mạng xã hội thành công cụ học tập.
 
II. Góp ý chỉnh sửa Dự thảo Luật giáo dục, phổ biến pháp luật
 
1. Đề nghị bổ sung 1 điều quy định về sử dụng chuyển đổi số trong giáo dục, phổ biến pháp luật vào Chương II. Có thể bổ sung 1 chương quy định về dung không gian mạng để giáo dục, phổ biến pháp luật.
 
2. Đề nghị sửa Điều 8. Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam: Thay cụm từ “tôn vinh Hiến pháp, pháp luật” bằng cụm từ “xác định giá trị cốt lõi của Hiến pháp, pháp luật”. Bởi vì, tôn vinh là hành động ca ngợi, đề cao và tôn lên vị trí cao quý nhằm ghi nhận công lao, tài năng hoặc phẩm chất tốt đẹp của một cá nhân, tập thể hay giá trị văn hóa đối với cộng đồng.
 
3. Đề nghị sửa cụm từ “hình thức”
 
Trong đề mục các Điều 19 và Điều 20 thành ghi “hình thức” thành “phương thức”. Bởi vì, hình thức và phương thức giáo dục, phổ biến pháp luật khác nhau về bản chất khái niệm, cách thức thực hiện và mức độ chuyên sâu. Hình thức là mô hình tổ chức cụ thể, còn phương thức là cách thức, phương pháp và công nghệ (dùng công nghệ số) tác động để chuyển tải nội dung.
 
Hai khái niệm này có nội hàm khác nhau. Hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật: Là các loại hình, mô hình hoặc phương tiện tổ chức cụ thể để chứa đựng và truyền tải nội dung pháp luật đến người nghe.
 
Còn phương thức phổ biến, giáo dục pháp luật: Là cách thức, phương pháp, kỹ năng hoặc công nghệ mà người thực hiện sử dụng để vận hành hình thức đó nhằm đạt hiệu quả cao nhất. Ví dụ: phương thức truyền thông số hóa, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), đối thoại trực tiếp, hỏi đáp tương tác, hoặc trực quan hóa bằng hình ảnh infographic.
 
Trong các văn kiện của Đảng luôn dùng cụm từ: “đổi mới nội dung và phương thức hoạt động”.
 
4. Đề nghị ghép Điều 27 và Điều 31, xác định lại nội hàm của điều này
 
Điều 27. Trách nhiệm của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội
 
Điều 31. Trách nhiệm của tổ chức chính trị - xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội - nghề nghiệp
 
Hai điều này trùng nhau, nên ghép thành 1 Điều là: Trách nhiệm của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội, các tổ chức xã hội, các tổ chức tôn giáo trong giáo dục, phổ biến pháp luật.
 
Bởi vì, Điều 9, Hiến pháp (đã sửa đổi năm 2025) quy định, các tổ chức quần chúng có: Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội, các tổ chức xã hội. Không có tổ chức chính trị - xã hội – nghề nghiệp và tổ chức xã hội – nghề nghiệp.
 
Đề nghi bổ sung các tổ chức tôn giáo. Bởi vì, hiện nay, nước ta công nhận 16 tôn giáo, có trên 28 triệu tín đồ. Và quan trọng hơn là các tôn giáo dùng giáo lý để giáo dục, phổ biến pháp luật trong cộng đồng tôn giáo rất hiệu quả.
 
5. Đề nghị bổ sung 1 điều
 
Muc 2. Phổ biến, giáo dục pháp luật cho đối tượng đặc thù cần bổ sung 1 điều về giáo dục, phổ biến pháp luật cho người Việt Nam ở nước ngoài (Việt kiều).
 
Bởi vì, hiện nay, có trên 6 triệu người sinh sống, làm việc và học tập tại hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ trên toàn thế giới.
 
Người Việt Nam ở nước ngoài giữ vai trò quan trọng trong tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đàng và chính sách, pháp luật cho cộng đồng quốc tế.
 
Đề nghị phải dùng thống nhất thứ tự cụm từ: giáo dục, phổ biến pháp luật.
 
Vì Mục 2, Dự thảo dùng “phổ biến, giáo dục”./.
Tiến sĩ TRẦN VĂN MIỀU - Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam
TÁI CHẾ ĐƠN GIẢN THẾ

Gửi ý kiến bạn đọc về: Góp ý sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phổ biến, Giáo dục Pháp luật

* *
*
*
Chọn file
(File: .Zip - 2M)
(Tin Môi Trường hoan nghênh các ý kiến đóng góp của bạn đọc cho bài viết. Các thảo luận sẽ được xem xét trước khi đăng tải. Tin Môi Trường giữ quyền từ chối những lời lẽ xúc phạm cá nhân, tổ chức; lời lẽ trái thuần phong mỹ tục, vi phạm pháp luật. Bạn đọc thảo luận bằng tiếng Việt có dấu. Ý kiến không nhất thiết thể hiện quan điểm của Tin Môi Trường. Cám ơn sự đóng góp và hợp tác của các bạn)
 SHIP TRUNG VIỆT
Không xả rác
VACNECPECO
 Nhiều ý kiến tâm huyết điều chỉnh, bổ sung cho Luật Bảo vệ môi trường

Nhiều ý kiến tâm huyết điều chỉnh, bổ sung cho Luật Bảo vệ môi trường

(Tin Môi Trường) - Ngày 17/7/2026, đông đảo các chuyên gia Hội BVTN&MT Việt Nam đã họp trực tiếp và trực tuyến với các đầu cầu Hà Nội - Huế - Tp. Hồ Chí Minh, đóng góp ý kiến nhằm điều chỉnh, bổ sung cho của Luật Bảo vệ môi trường.

Tin Môi Trường
VACNE 30 năm
 Chuyển động xanh mở lối cho thị trường các-bon xanh dương tại Việt Nam

Chuyển động xanh mở lối cho thị trường các-bon xanh dương tại Việt Nam

(Tin Môi Trường) - Sáng ngày 17/6, tại Trường Đại học Nông Lâm TP. Hồ Chí Minh diễn ra Hội thảo “Chuyển động xanh: Từ chính sách đến tạo dựng giá trị trên thị trường các-bon xanh dương tại Việt Nam”, thu hút sự tham gia của các cơ quan quản lý, tổ chức quốc tế, chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp trong và ngoài nước.

Hội BVTN&MT Việt Nam
KHÔNG XẢ RÁC BỪA BÃI