Cây gạo - Cây di sản, cũng là cây thuốc quý Khánh Hòa: Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia kiểm tra công tác phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn Xây dựng “Vùng chè di sản” gắn với truyền thống của Đường Hoa Quảng Ninh: Khai mạc lễ hội “Trà Đường Hoa” và đón Bằng công nhận Cây chè Di sản Việt Nam Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị mới về phát huy vai trò các hội quần chúng trong giai đoạn phát triển mới

Sống khỏe » Bệnh và thuốc

Thứ sáu, 14/08/2026, 00:10:57 AM (GMT+7)

Cây gạo - Cây di sản, cũng là cây thuốc quý

(17:12:10 PM 13/08/2026)

(Tin Môi Trường) - Sáng 30/6/2026, tại thôn Đông Khê, xã Hoằng Giang, tỉnh Thanh Hóa, Hội Bảo vệ Thiênnhiên và Môi trường Việt Nam (VACNE) phối hợp với chính quyền địa phương đã tổ chức lễ công bố Quyết định và trao Bằng công nhận Cây Di Sản Việt Nam cho cây Gạo có tuổi đời khoảng 400 năm.

>> Quảng Ninh: Khai mạc lễ hội “Trà Đường Hoa” và đón Bằng công nhận Cây chè Di sản Việt Nam >> Cây sữa – Cây di sản làm thuốc >> Tộc người Xơ Đăng trên dãy Trường Sơn vinh danh Cây Di sản Việt Nam vào ngày lễ cúng thần rừng >> Cây Gạo 400 năm tuổi ở xã Hoằng Giang được công nhận Cây Di sản Việt Nam >> Thêm 18 cây cổ thụ lọt vào danh sách Cây Di sản Việt Nam

Cây Gạo mọc khắp nơi ở Việt Nam, một cây rất thân quen với mọi người. Nó không chỉ là cây tạocảnh quan và cho bóng mát, mà còn có công dụng điều trị một số bệnh rất hiệu quả.

Hoa Gạo - Ảnh I:E

Cây Gạo, tên khác là Mộc miên (木綿), hoặc Hồng miên (bông đỏ), người Tây Nguyên gọi là cây Pơ-

lang. Tên khoa học là Bombax ceiba L., (tên đồng nghĩa: Bombax malabaricum DC., Salmalia malabarica (DC.) Schott et Endl.), họ Gạo (Bombacaceae).

Đặc điểm: Cây gỗ cao 14-15m hay hơn, thân có gai hình nón, cành thường nằm ngang. Lá kép hình chân vịt, mọc so le, với 5-8 lá chét hình mũi mác, dài từ 9-15cm, rộng 4-5cm, chóp lá nhọn. Cuống lá dài hơn phiến lá chét. Lá rụng vào mùa khô trước khi hoa nở rộ vào tháng 3 và mọc lại vào đầu hè. Cây có hoa trước khi ra lá non.

Cụm hoa là chùm ở đầu cành nhỏ. Hoa có 5 cánh màu đỏ, mặt ngoài có lông nhung, rụng cùng với lá đài và nhị. Nhị nhiều, chia thành 5 bó nhị, ngắn hơn cánh hoa. Bầu hình nón, phủ lông nhung trắng, một vòi nhuỵ dài bằng nhị, có 5 đầu nhuỵ cong và mảnh. Quả nang 5 cạnh, hình thoi rộng, dài 8-15cm. Hạt có lông trắng như sợi bông (bông gạo). Hoa Gạo nở đỏ rực báo hiệu mùa hè đã tới.

Hoa Gạo (nguồn: Internet)

Bộ phận dùng: Hoa, rễ, vỏ, hạt, nhựa (chất gôm), và Tầm gửi cây Gạo.

Phân bố: Gạo là loài cây gỗ ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới. Loài cây này có lẽ nguồn gốc ở Ấn

Độ, nhưng hiện nay nó được trồng rộng rãi ở Malaysia, Indonesia, miền nam Trung Quốc, Đài Loan, Lào và Việt Nam. Ở Việt Nam, cây mọc tự nhiên trong rừng hoặc được trồng ở đình, chùa, công viên, ven đường… để lấy bóng mát.

Thành phần hoá học: Nhiều tài liệu cho thông tin khác nhau về thành phần hoá học các bộ phận của cây Gạo. Chi tiết cần tham khảo thêm.

- Hoa Gạo: Chứa nhiều protein, carbonhydrat, pectin, tanin, đường và nhiều nguyên tố vi lượng như Ca, Mg, P…

- Nhựa: Chứa acid catechutanic.

- Hạt: Chứa 22,3% dầu béo khô, với 0,5% stearin.

- Rễ non: Chứa cephaelin phosphatid, protein 1,2%, chất béo, tanin, vv.

- Vỏ thân: Chứa tanin 3%, chất nhầy.

Công dụng: Theo Y học cổ truyền và kinh nghiệm dân gian, các bộ phận của cây gạo được sử dụng làm thuốc gồm có:

- Hoa Gạo: Có vị đắng, chát, hơi ngọt, tính bình. Theo Y học cổ truyền, hoa Gạo có tác dụng làm se, thu sáp, sát khuẩn, tiêu viêm, thông huyết. Người dân thường nhặt hoa Gạo mới rụng, còn nguyên vẹn, chưa bị giập nát, ngắt từng cánh hoa để dùng tươi, hoặc phơi dưới nắng nhẹ hay sấy nhỏ lửa cho khô để dùng chữa trị bệnh.

- Chữa mụn nhọt, sưng tấy: Dùng hoa Gạo tươi, giã nát, đắp lên mụn nhọt sưng tấy. Ngày đắp 1-2 lần sẽ hết đau nhức, giảm sưng, nhanh khỏi.

- Chữa tiêu chảy, kiết lỵ: Lấy 20-30g hoa Gạo thái mỏng, sao vàng, sắc với 2 bát nước, chia uống 2

lần trong ngày. Ngoài ra, có thể phối hợp hoa Gạo với Rau má (lượng bằng nhau), thái nhỏ, phơi khô, sắc như trên, khi uống có thể thêm ít đường, chia uống 2 lần trong ngày.

-. Vỏ cây Gạo: Có vị cay, tính bình. Dân gian thường dùng vỏ tươi của cây Gạo giã nát, bó vào chỗ gãy xương, bong gân, viêm khớp.... Hoặc dùng 15-20g vỏ cây Gạo sao vàng, sắc đặc để uống, làm thuốc cầm máu, thông tiểu tiện hoặc ngậm chữa đau răng.

-. Hạt cây Gạo: Có chứa 20-25% chất dầu đặc màu vàng. Phụ nữ sau khi sinh ít sữa có thể dùng 12-15g hạt cây Gạo sắc uống. Khô dầu (bã hạt sau khi ép dầu) cho súc vật ăn để ra sữa.

-. Bông Gạo (không gọi là bông Gòn!): Dùng nhồi gối hay nệm, hoặc làm lớp cách nhiệt lót áo lạnh.

Vì bông Gạo không dài nên không thể kéo sợi và dệt như bông vải.

Tầm gửi cây Gạo (Taxillus chinensis (DC) Dans, họ Loranthaceae): Tầm gửi là cây ký sinh, nó có thể ký sinh trên nhiều cây khác nhau như Mít, Bưởi, Dâu, vv. Theo Y học cổ truyền, Tầm gửi cây Gạo được dùng làm thuốc, có tác dụng giải nhiệt, điều hòa huyết áp, điều trị sỏi thận, giải độc gan và giảm đau nhức xương khớp.

Tóm lại, Gạo là cây dễ trồng và mau lớn, không chỉ tạo cảnh quan đẹp và cho bóng mát, các bộ phận của cây Gạo còn có công dụng điều trị các bệnh về da, xương khớp, tiêu viêm và thanh lọc cơ thể. Đây là loại thảo Dược tốt cho sức khỏe con người.

TSKH. Trần Công Khánh - Hội Bảo vệ TN&MT Việt Nam

[Quay lại]

Từ khóa liên quan: Cây gạo, cây di sản, cũng là, cây, thuốc quý

Gửi ý kiến bạn đọc về: Cây gạo - Cây di sản, cũng là cây thuốc quý

*	*
*
Nội dung*

Chọn file

(File: .Zip - 2M)

(Tin Môi Trường hoan nghênh các ý kiến đóng góp của bạn đọc cho bài viết. Các thảo luận sẽ được xem xét trước khi đăng tải. Tin Môi Trường giữ quyền từ chối những lời lẽ xúc phạm cá nhân, tổ chức; lời lẽ trái thuần phong mỹ tục, vi phạm pháp luật. Bạn đọc thảo luận bằng tiếng Việt có dấu. Ý kiến không nhất thiết thể hiện quan điểm của Tin Môi Trường. Cám ơn sự đóng góp và hợp tác của các bạn)

Bạn cũng có thể quan tâm:

Bài viết mới:

Xem theo:

Đọc nhiều nhất

Phản hồi nhiều

Dinh dưỡng

Ăn gì để giúp bạn sống lâu hơn và khỏe mạnh hơn?

(Tin Môi Trường) - Chế độ ăn tốt giúp sống lâu và khỏe mạnh là chế độ ăn bao gồm nhiều trái cây, các loại hạt và các loại đậu, rau, ngũ cốc nguyên hạt.

Tình dục - Giới tính

"Kết hợp chết người" nếu dùng Viagra và thứ này cùng lúc

(Tin Môi Trường) - Viagra và một số thuốc trị rối loạn cương dương cùng thành phần có thể gây nguy hiểm khi kết hợp với một loại thuốc dùng trong bệnh động mạch vành.

Sức khỏe

Định hướng nghề nghiệp y dược cổ truyền gắn với bảo vệ sức khỏe cộng đồng và môi trường

(Tin Môi Trường) - Chiều 20/1, tại Hà Nội, Học viện Y - Dược học cổ truyền Việt Nam tổ chức Hội thảo “Định hướng nghề nghiệp trong lĩnh vực y dược cổ truyền” trong khuôn khổ chương trình VUTM Open Day 2026. Sự kiện thu hút sự tham gia của các nhà quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp và đông đảo sinh viên, trong bối cảnh y dược cổ truyền ngày càng được nhìn nhận là một bộ phận quan trọng của hệ thống chăm sóc sức khỏe bền vững.