»

Thứ sáu, 08/05/2026, 04:36:24 AM (GMT+7)

Sửa Luật Đất đai: Đừng lo tích tụ ruộng đất!

(21:08:44 PM 17/02/2012)
(Tin Môi Trường) - (Tinmoitruong.vn)-Chúng ta đang có một nền sản xuất nông nghiệp mà đất đai bị phân tán, lô thửa manh mún. Vì thế, tích tụ ruộng đất là định hướng phát triển của các chính sách nông nghiệp, là mơ ước của nông dân
Một số người lo ngại tích tụ ruộng đất sẽ tạo ra địa chủ mới. Không ít người khác lại cho rằng phải tích tụ nhiều ruộng đất (một nông dân có vài chục đến cả trăm hecta) mới phát triển được nông nghiệp, cơ giới hóa được sản xuất. Các ý kiến này đều duy ý chí. 
ĐBSCL: Chỉ tích tụ lẻ tẻ 
Hiện nay, quá trình tích tụ ruộng đất diễn ra lẻ tẻ không đáng kể ở ĐBSCL. Tích tụ ruộng ở đây diễn ra mạnh mẽ nhất từ năm 1980 đến đầu năm 2005. Đầu những năm 1980, Nhà nước phân chia lại ruộng đất. Lúc này, giá đất rất rẻ nhưng làm lúa không có lời do năng suất thấp, giá lại thấp.
Những năm kế tiếp, lúa chuyển từ một sang 2 vụ. Nhiều nông dân làm lúa lỗ nên phải bán đất. Một số người được cấp đất nhưng không biết làm lúa, đã bán đất để lấy vốn đầu tư vào ngành nghề khác. Trong khi đó, những nông dân làm lúa hiệu quả đã nhịn ăn, nhịn mặc để lấy tiền mua đất.
Tích tụ ruộng đất là mơ ước của nhiều nông dân. Ảnh: Ngọc Trinh 
Quá trình mua đất (hay tích tụ đất) của nông dân diễn ra thường xuyên nhưng chậm chạp với số lượng nhỏ. Gia đình nông dân phải dành dụm, dùng phần lớn lợi nhuận từ làm lúa, thường rất ít ỏi, rồi vay mượn thêm để mua đất, sau đó làm lúa trả dần. 
Trước đây, Nhà nước cấm mua bán đất ruộng nhưng nông dân vẫn mua bán với nhau bằng cách làm giấy tay. Nay thì nông dân được phép bán quyền sử dụng đất. Nhiều nông dân mua được nhiều ruộng đất, khi có một số vốn kha khá đã chuyển sang kinh doanh những lĩnh vực phi nông nghiệp và để có vốn làm ăn, họ phải bán đất. Một số người mua được nhiều ruộng đất. 
Không tạo ra địa chủ mới 
Hiện nay, nông dân còn làm ruộng là những người sống được với nghề nông, họ không có nhu cầu bán đất. Giá đất rất cao, khoảng 450-500 triệu đồng/ha. Làm 1 ha lúa 2 vụ/năm lời khoảng 20-30 triệu đồng. 
Nhiều người có tiền nhưng không mua đất vì kinh doanh lĩnh vực khác có lợi nhuận cao hơn, thời gian thu hồi vốn nhanh hơn. Người có tiền muốn mua ruộng làm lúa cũng rất khó vì nông dân ít người bán. Cho nên, dù Nhà nước cho phép tích tụ đất tự do cũng không tạo ra địa chủ mới. 
Nông dân có đất, vì lý do gì đó không làm mà cho người khác thuê quyền sử dụng đất, là chuyện bình thường, không có gì đáng nói. Tại sao mọi người có quyền cho thuê nhà, xe… mà nông dân lại không được phép cho thuê đất? 
Không cần tích tụ thêm ruộng đất mới cơ giới hóa được sản xuất. ĐBSCL có thể cơ giới hóa khâu thu hoạch bằng cách: Những người có tay nghề mua máy gặt đập liên hợp về thu hoạch lúa thuê cho nông dân. Lô thửa ở ĐBSCL hoàn toàn có thể đáp ứng được việc cơ giới hóa khâu thu hoạch bằng máy gặt đập liên hợp và cơ giới hóa việc làm đất. 
Cũng không phải tích tụ ruộng đất mới tạo được thương hiệu. Đây là nhiệm vụ của các doanh nghiệp xuất khẩu gạo. Do hiện nay được độc quyền ăn chênh lệch đầu tấn nên các doanh nghiệp trong Hiệp hội Lương thực Việt Nam chẳng quan tâm đến việc tạo thương hiệu cho hạt gạo và cả chính doanh nghiệp mình. 
Nói rằng tích tụ ruộng đất để tạo mối liên kết chắc chắn giữa doanh nghiệp và nông dân cũng không đúng. Trong quan hệ mua bán lúa với doanh nghiệp, quyền lợi nông dân chỉ được bảo đảm khi được đặt dưới sự bảo trợ và giám sát của Chính phủ. 
Tóm lại, có tích tụ thì có phân tán, đời cha mua thì đời con có thể bán. Chúng ta không nên lo sợ tích tụ ruộng đất nhưng cũng không nên ảo tưởng về sức mạnh của tích tụ ruộng đất. Vì vậy, điều quan trọng khi sửa Luật Đất đai là Nhà nước nên tư hữu hóa ruộng đất cho nông dân, nên bỏ hạn điền để tạo động lực cho họ tích tụ ruộng đất. 
Tạo việc làm phi nông nghiệp
Muốn việc tích tụ ruộng đất diễn ra nhanh chóng và tự nhiên, Nhà nước nên có những chính sách tạo việc làm phi nông nghiệp cho con cái của nông dân để họ có nghề kiếm tiền đủ sống thì sẽ bán đất.
Nhà nước cũng cần phải có những chính sách phát triển nông nghiệp căn cứ vào lô thửa manh mún hiện tại, chứ không thể đợi tích tụ đủ ruộng đất mới ra chính sách.
HOÀNG KIM/ NLD
TÁI CHẾ ĐƠN GIẢN THẾ

Gửi ý kiến bạn đọc về: Sửa Luật Đất đai: Đừng lo tích tụ ruộng đất!

* *
*
*
Chọn file
(File: .Zip - 2M)
(Tin Môi Trường hoan nghênh các ý kiến đóng góp của bạn đọc cho bài viết. Các thảo luận sẽ được xem xét trước khi đăng tải. Tin Môi Trường giữ quyền từ chối những lời lẽ xúc phạm cá nhân, tổ chức; lời lẽ trái thuần phong mỹ tục, vi phạm pháp luật. Bạn đọc thảo luận bằng tiếng Việt có dấu. Ý kiến không nhất thiết thể hiện quan điểm của Tin Môi Trường. Cám ơn sự đóng góp và hợp tác của các bạn)
 SHIP TRUNG VIỆT
Không xả rác
VACNECPECO
 Sửa Luật Bảo vệ môi trường 2020: Đã đến lúc cần “luật hóa” lực lượng ứng cứu chuyên nghiệp

Sửa Luật Bảo vệ môi trường 2020: Đã đến lúc cần “luật hóa” lực lượng ứng cứu chuyên nghiệp

(Tin Môi Trường) - Trong khi Luật Bảo vệ môi trường 2020 đã chuyển mạnh sang tư duy phòng ngừa, quản lý rủi ro, thì thực tiễn lại đặt ra một câu hỏi ngược: khi sự cố xảy ra, hệ thống ứng phó có thực sự vận hành hiệu quả?. Từ góc nhìn của người nhiều năm trực tiếp tham gia xử lý các sự cố môi trường và hiện là Tổng Thư ký - Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam, ông Phạm Văn Sơn cho rằng, khoảng trống lớn nhất hiện nay không chỉ nằm ở quy định, mà nằm ở cách chúng ta tổ chức năng lực ứng phó trong thực tế.

Tin Môi Trường
 Hợp tác chiến lược Việt Nam - Hàn Quốc: Từ cam kết chính trị đến liên kết kinh tế xanh thực chất

Hợp tác chiến lược Việt Nam - Hàn Quốc: Từ cam kết chính trị đến liên kết kinh tế xanh thực chất

(Tin Môi Trường) - Diễn ra trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam của Tổng thống Đại Hàn Dân Quốc, Diễn đàn Kinh tế Việt Nam - Hàn Quốc ngày 23/4/2026 tại Hà Nội không chỉ là một sự kiện ngoại giao - kinh tế quan trọng, mà còn phản ánh rõ bước chuyển trong tư duy hợp tác song phương: từ mở rộng quy mô sang nâng cao chất lượng, từ kết nối đầu tư sang đồng kiến tạo các mô hình phát triển bền vững dựa trên nền tảng công nghệ, xanh hóa và chuẩn mực toàn cầu.

VACNE 30 năm
 42 cây mai  bị tịch thu và câu chuyện “nguồn gốc” không thể xem nhẹ

42 cây mai bị tịch thu và câu chuyện “nguồn gốc” không thể xem nhẹ

(Tin Môi Trường) - Vụ việc một cá nhân bị xử phạt và tịch thu 42 cây mai kiểng không rõ nguồn gốc tại Vườn quốc gia Côn Đảo không đơn thuần là chuyện vi phạm hành chính. Đằng sau con số “42 cây mai” là câu hỏi lớn hơn về ý thức pháp luật, đạo đức môi trường và cách chúng ta ứng xử với tài nguyên thiên nhiên.

Hội BVTN&MT Việt Nam
KHÔNG XẢ RÁC BỪA BÃI