Tích nước Sông tranh 2 phụ thuộc đánh giá động đất

Bộ trưởng Trịnh Đình Dũng khẳng định rằng xuất phát từ yêu cầu an toàn cho người dân là số một, phải thực hiện nghiêm túc ý kiến của Thủ tướng Chính phủ tại Thông báo số 327/TB-VPCP ngày 22/9/2012, trước mắt chưa cho tích nước và tổ chức thực hiện khẩn trương việc đánh giá toàn diện về động đất, đặc biệt là động đất kích thích. Việc quyết định cho tích nước hay không tích nước vĩnh viễn đối với hồ chứa chỉ được thực hiện khi đã có kết quả đánh giá toàn diện về động đất.

Theo đó, Bộ trưởng Bộ Xây dựng yêu cầu Tập đoàn điện lực Việt Nam (EVN) tiếp tục hoàn thiện việc lắp đặt, sửa chữa, hiệu chỉnh các thiết bị quan trắc công trình theo đề nghị của tư vấn AF-Colenco; đồng thời phối hợp với Viện Vật lý địa cầu sớm hoàn thiện công tác lắp đặt các thiết bị quan trắc động đất, đặc biệt là những thiết bị quan trắc gia tốc nền.

Bộ Khoa học và Công nghệ, Viện Khoa học Công nghệ Việt Nam và Viện Vật lý địa cầu khẩn trương thuê các tổ chức tư vấn, chuyên gia nước ngoài có kinh nghiệm tiến hành đánh giá toàn diện về động đất ở khu vực thủy điện Sông Tranh 2; sớm kiểm tra số liệu động đất cực đại và đánh giá xu hướng diễn biến của động đất kích thích để có cơ sở quyết định các biện pháp ứng xử đối với công trình này và các công trình xây dựng khác trong khu vực chịu ảnh hưởng.

Bộ Xây dựng cũng yêu cầu các đơn vị trực thuộc tiếp tục thành lập đoàn công tác, phối hợp với địa phương để khảo sát, hướng dẫn sửa chữa, gia cố và tăng cường độ chịu lực nhà ở và công trình công cộng trong khu vực để ứng phó với tác động của động đất.

Theo Bộ Xây dựng, cần có các chính sách phù hợp nhằm hỗ trợ nhân dân địa phương trong việc sửa chữa nhà ở; có thể xây dựng lại nhà ở đối với các hộ dân đã có nhà ở nhưng không đảm bảo an toàn khi động đất xảy ra.

Với chức năng quản lý Nhà nước về chất lượng xây dựng các công trình chuyên ngành, Bộ Công thương cần sát sao chỉ đạo EVN tập trung hỗ trợ người dân và chính quyền địa phương sửa chữa nhà hư hỏng; thực hiện các chương trình hỗ trợ về xây dựng cơ sở hạ tầng như đã cam kết và một số hạng mục công trình phát sinh theo lộ trình phù hợp như đề nghị của địa phương. Cùng đó, các ban, ngành của tỉnh Quảng Nam và huyện Bắc Trà My nên chủ động phối hợp với các bộ ngành Trung ương, chủ đầu tư, các bên liên quan để tổ chức thực hiện công việc nêu trên, nhất là xử lý kịp thời các tình huống đột xuất phát sinh.

Công trình thủy điện Sông Tranh 2 do EVN làm chủ đầu tư. Tháng 10/2011, công trình được tích nước đến cao trình mực nước dâng bình thường 175m. Đến tháng Ba vừa qua, công trình bị thấm nước qua đập ra phía hạ lưu. Bên cạnh đó, sau khi tích nước hồ chứa, tại khu vực thủy điện Sông Tranh 2 đã xảy ra nhiều trận động đất.

Hiện tượng thấm nước qua đập và động đất sau khi tích nước hồ chứa đã gây tâm lý bất an cho người dân và chính quyền địa phương. Ngay sau khi xảy ra hiện tượng thấm, Hội đồng nghiệm thu Nhà nước đã kiểm tra và chỉ đạo chủ đầu tư khắc phục và đã chủ động đề nghị với Thủ tướng Chính phủ cho phép thuê tư vấn độc lập nước ngoài (công ty AF-Colenco của Thụy Sỹ) tiến hành kiểm tra lại toàn bộ các vấn đề an toàn đập khi công trình đã hoàn thành.

Đến nay, việc chống thấm đã hoàn thành và kết quả chống thấm là đạt yêu cầu, cụ thể, lưu lượng thấm hiện tại ổn định ở mức 3lít/s, thấp hơn nhiều so với yêu cầu của thiết kế và cũng thấp hơn so với lưu lượng thấm ở một số đập thủy điện khác. Đánh giá của tư vấn độc lập AF-Colenco và ý kiến của các chuyên gia Hội đồng nghiệm thu Nhà nước cho thấy đập thủy điện Sông Tranh 2 đảm bảo an toàn và ổn định theo thiết kế ở mực nước dâng bình thường 175m với động đất có gia tốc nền là 150 cm/s2. Đập còn có thể chịu được các tổ hợp tải trọng bất lợi hơn như động đất có gia tốc nền là 220 cm/s2.

Mặc dù việc chống thấm đập đã xong và Tư vấn độc lập AF-Colenco đã khẳng định đập an toàn nhưng do diễn biến phức tạp về động đất tại khu vực này, Hội đồng nghiệm thu Nhà nước đã chủ động kiến nghị với Thủ tướng Chính phủ chưa cho phép tích nước hồ chứa và phải có đánh giá toàn diện về vấn đề động đất để đảm bảo yêu cầu số một là an toàn tuyệt đối cho người dân.

Bộ Xây dựng đã yêu cầu Viện Khoa học Công nghệ xây dựng (Bộ Xây dựng) cùng Cục Giám định Nhà nước về chất lượng công trình xây dựng biên soạn tài liệu, trực tiếp vào địa phương phối hợp với Sở Xây dựng Quảng Nam hướng dẫn các cơ quan và người dân sửa chữa các công trình nhà ở, công trình dân dụng bị hư hỏng do động đất; hướng dẫn xây dựng mới các công trình có khả năng kháng chấn trong vùng chịu tác động của động đất.