Hội đàm Nga - Mỹ về Syria căng thẳng từ đầu

Trả lời phỏng vấn kênh truyền hình quốc gia Rossiya 24 (Nga) từ Damascus, ông Assad nhấn mạnh: “Syria chuyển giao vũ khí hóa học cho quốc tế giám sát là vì Nga. Sự đe dọa tấn công của Mỹ không ảnh hưởng gì đến quyết định này”.

Ông Assad cũng cho biết Syria sẽ gửi các tài liệu liên quan lên Liên Hiệp Quốc để tham gia công ước quốc tế về vũ khí hóa học. Theo Washington Post, Liên Hiệp Quốc ngày 12-9 xác nhận đã nhận được một văn kiện bày tỏ cam kết tham gia công ước trên từ chính phủ Syria. Ông Farhan Haq, người phát ngôn của Tổng Thư ký Ban Ki-moon, cho biết đây là bước khởi đầu của quá trình trở thành thành viên của công ước.

Tổng thống Syria Assad trong cuộc phỏng vấn với đài Rossiya 24 của Nga ngày 12-9. Ảnh: SANA

Tổng thống Syria tuyên bố sẵn sàng chuyển giao thông tin về vũ khí hóa học "trong vòng 1 tháng sau khi tham gia công ước quốc tế" với điều kiện Mỹ dừng đe dọa tấn công và vũ trang cho phe nổi dậy. Đại sứ Syria tại Liên Hiệp Quốc Bashar Jaafari cũng đổ dầu vào lửa khi lặp lại kêu gọi Israel cũng phải công khai kho vũ khí hạt nhân và giao nộp cho quốc tế quản lý.

Phản ứng từ Damascus khiến cuộc họp song phương giữa ngoại trưởng 2 nước Mỹ và Nga tại Geneva – Thụy Sĩ bắt đầu trong không khí cứng nhắc và căng thẳng. Trong khi ông John Kerry và người đồng cấp Nga Sergey Lavrov vạch ra lịch trình chung thì nhóm chuyên gia vũ khí của 2 nước bàn luận các vấn đề chi tiết.

Trong cuộc họp báo chung ngắn sau đó, cả 2 ngoại trưởng đưa ra một số tuyên bố và không trả lời các câu hỏi của phóng viên. Ngoại trưởng Nga chỉ nói: “Chúng tôi đang bàn luận trên quan điểm: giải pháp cho tình hình hiện nay không cần đến bất cứ cuộc không kích Syria nào”. Đáp lại, ngoại trưởng Mỹ nói: “Đây không phải là trò chơi. Chỉ có sự đe dọa về một hành động quân sự mới tạo được tiền đề cho ngoại giao”. Ông Kerry khẳng định Mỹ vẫn sẵn sàng tấn công Syria nếu một thỏa thuận đáng tin cậy không đạt được một cách nhanh chóng. Ngoài ra, ông Kerry thẳng thắn nói Tổng thống Assad không được tham gia các cuộc đàm phán.

Vẻ căng thẳng trên khuôn mặt ông Kerry (trái) và ông Lavrov trong họp báo sau cuộc họp kín ngày 12-9. Ảnh: EPA

Theo tiết lộ của các quan chức cấp cao Bộ Ngoại giao Mỹ cho giới phóng viên tháp tùng ông Kerry, Washington sẽ giới thiệu với Nga thông tin về các địa điểm mà tình báo Mỹ tình nghi lưu trữ khoảng 1.000 tấn vũ khí hóa học của Syria. Phía Mỹ hy vọng Moscow cũng cung cấp những thông tin họ biết.

Dự kiến sáng 13-9, cả 2 đoàn sẽ họp bàn lại. 2 bên có thể sẽ bàn về vấn đề an ninh của các thanh sát viên quốc tế nếu họ vào Syria tiêu hủy vũ khí hóa học.