Ngân hàng Thế giới rót vốn cho nạn tham nhũng ở Kenya

Tiếp sau vụ bê bối trong đợt bầu cử tổng thống Kenya năm ngoái là nạn tham nhũng mà nguồn gốc sâu xa chủ yếu bắt nguồn từ chính quỹ đầu tư, cho vay của Ngân hàng Thế giới (WB).

Gian lận trong cuộc bầu cử tổng thống vốn gây ra nhiều tranh cãi mạnh mẽ diễn ra vào tháng 12 là diễn biến tiếp nối của tình trạng vi phạm pháp luật và hối lộ cấp chính phủ kéo dài nhiều năm dưới thời tổng thống đương nhiệm của Kenya ông Mwai Kibaki và người tiền nhiệm ông Daniel arap Moi.

Nhưng những khúc quanh chính trường và xã hội đó vẫn không làm trật đường ray nguồn vốn từ WB rót về Kenya. Bản báo cáo tình hình mới đây của nhiều nhà phân tích Bắc Mỹ xoay quanh vấn đề này kêu gọi công dân đóng thuế của Hoa Kỳ hãy chú tâm hơn đến cái cách mà những đồng dollar đóng thuế của họ được sử dụng như thế nào ở Kenya, một nước mà số tiền hối lộ mỗi năm được ước tính vào khoảng một tỉ USD.

Theo kết quả báo cáo đăng trên tờ tạp chí Phố Tường (Wall Street Journal), danh mục vốn đầu tư hiện nay của WB nhằm vào Kenya tổng cộng  khoảng một tỉ USD rót cho 16 dự án. 10 án khác cũng đang được xem xét để rót vốn, trong đó một phần năm số tiền này là những đồng dollar đóng thuế của dân Mỹ.

David Asman, phóng viên tờ Tin tức Doanh nghiệp Fox (Fox Business News), đặt vấn đề hết sức đơn giản “Tiền nay đi đâu? Rõ ràng phần lớn chạy vào túi của các quan chức chính phủ Kenya, họ cắt xén các khoản tiền đầu tư cho các dự án của chính phủ mà hầu hết trong số các dự án này đều do WB cấp vốn.

Tổng thống Kenya, ông Kibaki, làm ngơ khi người ta tố giác với ông về vấn nạn tham nhũng, và rồi cuối cùng những người này phải chạy trốn sang Anh”.

Năm 2006 đánh dấu sự kiện cựu chủ tịch WB, ông Paul Wolfowitz, thu hồi khoản cho chính phủ Kenya vay 260 triệu USD nhằm buộc nước này phải xử lý triệt để nạn hối lộ trong nước.

Ông tuyên bố: “Chúng ta đang chuyển từ thời kỳ trong đó không một ai muốn nói không với bất cứ thứ gì sang một thời kỳ trong đó người ta phải được khuyến khích nêu vấn đề, (được khuyến khích)  “nói không” một khi  xảy ra những vấn đề nghiêm trọng”.

Cái thời kỳ “chỉ cần nói không” ấy cũng sớm chấm dứt khi ông Wolfowitz buộc phải từ chức vào năm ngoái, “điều nên làm” với Kenya lại được tiếp nối bằng những khoản cho vay tăng gấp đôi tiếp tục rót vào nước này.

Dẫu sao tham nhũng thực sự không phải là tin gây sốc ở Kenya hiện nay, theo tờ báo Phố Tường (Wall Street Journal), mớ bòng bong của cục diện bầu cử gần đây ở nước này mới thực sự gây sốc cho dư luận và “nhìn chung, chính sản phẩm của một nền văn hoá tham nhũng dấn đến tình trạng hoặc có thể khiến ông Kibaki tìm cách gian lận trong bầu cử hoặc khiến ông Odinga tin rằng cuộc bầu cử đã bị gian lận”.

Đó là một vấn nạn mà chính WB cũng có một phần vai trò trong đó, và nhân dân Mỹ vẫn  phải đóng góp tiền của mình vào phần ngân sách của Mỹ ở ngân hàng này để chi cho vấn nạn đó".

Nguyễn Thu Trang (theo tin nước ngoài)