Đe doạ những người lên tiếng bảo vệ môi trường

Hàng loạt vụ việc đe doạ những người lên tiếng bảo vệ môi trường đang tiếp diễn tại Mexico. Trong khi những người vận động tìm cách bảo vệ môi trương sinh thái của địa phương mình luôn chịu mối đe doạ từ phía bọn khai thác gỗ bất hợp pháp, chính quyền địa phương lại hoàn toàn án binh bất động trước thực trạng đó. 

Đó là trường hợp của nhà môi trường học Ildefonso Zamora cùng với gia đình ông và cộng đồng vùng San Juan Atzingo, thuộc thành phố Ocuilán bang Mexico.

Từ năm 1998, Ildefonso Zamora bắt đầu thu hút dư luận công chúng trong vùng về tình trạng khai thác gỗ trái phép.

San Juan Atzingo có vị trí tiếp giáp với Vườn Quốc gia  Zempoala Lagoons vốn được xem là một trong 15 điểm nóng diễn ra tình trạng khai thác gỗ bất hợp pháp trong cả nước.

Vườn quốc gia này được Tổ chức Hoà bình Xanh (Green Peace) ghi nhận là nơi có trữ lượng nước rất lớn, chiếm hai phần trăm đa dạng sinh học của toàn thế giới và là nguồn cung cấp ba phần tư lượng nước sinh hoạt cho toàn thành phố Mexico, không những thế còn giúp giảm thiểu nguy cơ biến đổi khí hậu cũng như hạn chế những tác động của nó trong khu vực.  

Nhiều năm gần đây, không chỉ mình Ildeonso mà ngay cả những người thân trong gia đình anh cũng như những uỷ viên của Hội đồng Bảo vệ Quyền Sở hữu công về Đất đai luôn nằm trong nguy cơ bị bọn khai thác gỗ trái phép đe doạ khủng bố.

Hàng loạt  vụ đe doạ diễn ra. Họ  bị doạ bắn bên ngoài nơi họ cư trú, bị doạ ám sát, bị đâm xe ngoài đường và thậm chí chúng còn nhằm cả vào thị trưởng thành phố.  

Gây chú ý dư luận nhiều nhất là vụ ám sát Aldo, 21 tuổi, con trai nhà môi trường học Ildefonso.

Aldo bị bọn chặt phá gỗ trái phép bắn ngay trên đường cao tốc vào tháng 5/2007. Điều đáng ngạc nhiên là mãi 79 ngày sau khi vụ việc xảy ra, hai kẻ liên quan đến vụ ám sát mới bị bắt.

Chín tháng sau cái chết của Aldo, hai trong bốn tên sát nhân vẫn không bị xử lý mặc dù được nhận dạng chính xác và có lệnh bắt khẩn cấp.

Tháng 7/2007, phát biểu trước công chúng, Tổng thống Mexico, ông Felipe Calderón, khẳng định sẽ xử lý một cách thoả đáng. Nhưng vụ việc tuyệt nhiên vẫn chưa có kết quả gì.  

Những vụ việc như vậy là nhằm gây rối, đe doạ, và huỷ hoại uy tín của những người bảo vệ các quyền về môi trường ở Mexico.

Vụ ám sát Aldo Zamaro chỉ là một trong những vụ xảy ra tương tự khác như trường hợp của  Rodolfo Montiel, Teodoro Cabrera, Felipe Arreaga và Albertano Peñaloza thuộc vùng núi bang Guerrero; hay trường hợp của hai nhà môi trường học  Isidro Baldenegro và Hermenegildo Rivas ở Tarahumaras, bang Chihuahua. 

Trung tâm Nhân quyền  Miguel Agustín Pro Juárez của Mexico (gọi tắt làTung tâm Prodh) đang phối hợp cùng Ildeonso và cộng đồng dân vùng San Juan Atzingo thực hiện các buổi hội thảo về bảo vệ theo pháp luật, giáo dục và nâng cao nhận thức.

Tháng 6/2007, trung tâm Prodh và Tổ chức Hoà bình Xanh Mexico phối hợp cùng đề nghị Uỷ ban Nhân quyền các Nước Bắc-Nam Mỹ đưa ra các biện pháp bảo vệ cuộc sống, chống xâm phạm thân thể đối với những người đang nằm trong đối tượng bị đe doạ của bọn khai thác gỗ bất hợp pháp.

Tháng 1/2006, Prodh cũng  gửi báo cáo cho Đặc mệnh Toàn quyền của Tổng Thư ký Liên Hiệp Quốc về Bảo vệ Nhân quyền trong đó nhấn mạnh đến tình hình nghiêm trọng đang diễn ra ở vùng San Juan Atzingo.

Thực trạng đe doạ, khủng bố cuộc sống của những người dám lên tiếng bảo vệ môi trường ở Mexico đặt ra yêu cầu cấp thiết buộc chính quyền địa phương phải có biện pháp can thiệp kịp thời.

Ông Ildefonso Zamora cũng như dân địa phương hiện vẫn sống trong hoang mang, lo sợ sau cái chết của Aldo Zamora. Họ chờ đợi phán quyết của luật pháp và mong muốn được bảo vệ an toàn.  

Để biết thêm chi tiết vụ việc, xin truy cập vào trang web: http://centroprodh.org.mx/english/ ; http://www.greenpeace.org/mexico/press/releases/caso-aldo-zamora-seis-meses-d , hoặc gửi email theo địa chỉ internacional3@centroprodh.org.mx.

Lê Thu Trang (theo tin nước ngoài)