Kinh hoàng ô nhiễm môi trường ở làng miến Dương Liễu

>> VACNE ra mắt Mạng lưới Sức khỏe môi trường >> Hội thảo quốc tế tổng kết Dự án “Ô nhiễm không khí và đốt ngoài trời trong nông nghiệp tại Việt Nam”. >> Diễn đàn Ô nhiễm Khu vực Đông Nam Á quy tụ chuyên gia trong và ngoài nước, thúc đẩy hợp tác kiểm soát ô nhiễm vì sức khỏe cộng đồng >> Sách của VACNE: "Môi trường và phát triển trong bối cảnh biến đổi khí hậu" >> Triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng: Thu hút tư nhân tham gia bảo vệ môi trường là tất yếu

 Ô nhiễm từ nhà ra ngõ

Về làng Dương Liễu, người dân nơi đây cho rằng, ô nhiễm sông Tô Lịch vẫn không thấm vào đâu so với làng nghề này.

Xã Dương Liễu  đất chật người đông, nhiều hộ gia đình phải sống chung với gia súc, gia cầm cùng với nghề chế biến nông sản như: tinh bột sắn, mạch nha, bánh kéo, miến, bún khô…

Các cống rãnh, ao hồ luôn có một màu đen và thường xuyên bị ứ đọng (Ảnh: Hải Nguyễn)

Những thùng phuy lớn cáu bẩn, không đảm bảo VSAT TP (Ảnh: Tuệ Chi)

Ngay từ đầu làng, chúng tôi đã thấy các chất thải từ rắn đến lỏng ứ đọng tại các cống rãnh đen ngòm tạo nên một mùi hôi thối khó chịu, đặc biệt mỗi khi mưa xuống, các chất thải đó không có thể thoát được, mùi hôi càng khó chịu hơn – một người dân nơi đây cho biết.

Đi sâu vào trong làng, mùi chua từ bột dong, sắn, mùi hôi nồng nặc từ cống rãnh cứ quấn lấy tạo nên thứ mùi hỗn tạp, mà theo như một số người dân nơi đây, nếu ai lần đầu vào thì không sao quên được.

Người dân nơi đây ước tính, ở Dương Liễu, mỗi ngày có tới hàng chục nghìn mét khối nước, hàng trăm tấn thải rắn được tuôn ra. Chưa kể đến những chất hóa học, kiềm, sắt, kim loại… cũng theo các cống rãnh chảy ra ngoài ao, hồ và ngấm xuống mạch nước ngầm ảnh hưởng đến nước sinh hoạt của người dân.

Ông Ngô Văn Thắng, trưởng thôn xóm Gia, xã Dương Liễu cho biết, hiện nay các hộ đều khoan giếng sâu từ 40m trở đi mới có đủ nước để phục vụ nhu cầu sản xuất, điều đó cho thấy công suất sản xuất nông sản ở mỗi hộ tăng gấp nhiều lần so với những năm trước đây, đồng thời cũng chứng tỏ tình trạng ô nhiễm môi trường tại đây đã đến mức báo động khi mà các chất thải không được xử lí, trực tiếp thải ra sông hồ.

Dự án xử lí chất thải vẫn “treo”?

Hiện nay, nhu cầu sản xuất của bà con ngày càng cao, nếu trước đây, mỗi hộ chỉ sản xuất từ 1-3 tấn dong/ngày, thì hiện nay mỗi hộ phải sản xuất từ 10-30 tấn dong/ngày. Bên cạnh đó, lượng tinh bột sử dụng chỉ chiếm 25%/ tạ bột, còn lại trở thành chất thải tuồn xuống cống, rãnh, ao, hồ.

Chất thải đổ trực tiếp xuống mương, rãnh (Ảnh: Hải Nguyễn)

Cty TNHH Mặt trời xanh dù bị yêu cầu ngừng hoạt động nhưng đến nay vẫn sản xuất (Ảnh: Tuệ Chi)

Chị B, một chủ xưởng sản xuất miến dong trong xã cho biết: “Chúng tôi mong muốn xã có chính sách để giúp đỡ bà còn xử lý chất thải, giảm ô nhiễm môi trường, tuy nhiên đến nay chúng tôi vẫn phải xử lí chất thải tại chỗ, thậm chí nhà nào nhiều chất thải phải mang đi đổ ngoài bãi, ngoài đồng”.

Năm 2002, xã Dương Liễu xin ý kiến bà con về việc quy hoạch xây bãi riêng cho sản xuất nông sản của làng, bà con nơi đây rất hưởng ứng và sẵn sàng nhường lại đất nông nghiệp để mở rộng khu sản xuất nghề phụ. Tuy nhiên, sau khi dự án được trình lên tỉnh Hà Tây (cũ) thì không được duyệt do miền bãi là vùng chắn lũ và đến nay dự án này vẫn chưa được xem xét.

Không chỉ thiếu nơi quy hoạch sản xuất, nhiều người dân nơi đây cũng bức xúc về vấn đề xử lí chất thải. Được biết, năm 1994, thửa đất đầu làng (5.000m2) được nhượng lại cho UB xây dựng nhà máy xử lý chất thải (Cty TNHH Mặt trời xanh), tuy nhiên hiện nay công ty này không đáp ứng được nhu cầu xử lý chất thải trong làng nghề.

Bà Hồ Thị Huê, Phó chủ tịch UBND xã Dương Liễu bức xúc: “Thời gian đầu công ty này có sử dụng chất thải từ làng nghề để chế biến phụ gia, làm phân vi sinh, tuy nhiên sau một thời gian công ty TNHH Mặt trời xanh thường xuyên chở đất từ các nơi khác về sản xuất, chế biến phân vi sinh mà không sử dụng chất thải từ làng nghề”.

Bà cũng cho biết thêm, UBND xã đã nhận được thông báo từ UBND huyện thu hồi lại 5000m2 đất đã xây dựng nhà máy Mặt trời xanh và yêu cầu nhà máy dừng hoạt động để trong thời gian tới sẽ mở rộng xây dựng nhà máy xử lý chất thải lớn hơn với diện tích là 10.000m2.

Nhưng đến nay, dự án xây dựng nhà máy trên 10.000m2 vẫn chưa đi vào hoạt động, và UBND xã vẫn chưa nhận được bất cứ thông tin nào liên quan đến việc xây dựng nhà máy mới. Trong khi đó, mặc dù bị yêu cầu dừng hoạt động, nhưng đến nay nhà máy Mặt trời xanh vẫn thường xuyên chở đất từ nơi khác về và chủ yếu hoạt động vào ban đêm khiến người dân trong làng rất bức xúc.