Chuyển động xanh mở lối cho thị trường các-bon xanh dương tại Việt Nam

 

Phát biểu khai mạc Hội thảo, P.GS. TS. Nguyễn Tất Toàn - Hiệu trưởng Trường Đại học Nông Lâm TP. Hồ Chí Minh cho biết, Hội thảo được phối hợp cùng Đại học Flinders (Australia) và Tổ chức Nghiên cứu Lâm nghiệp Quốc tế (CIFOR), tổ chức trong hai ngày 17 - 18/6, diễn ra trong bối cảnh các vấn đề về biến đổi khí hậu, phát triển thị trường các-bon và các giải pháp dựa vào thiên nhiên… đang trở thành ưu tiên hàng đầu của nhiều quốc gia trên thế giới.

 

Với vai trò là một cơ sở đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao tri thức trong lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, tài nguyên, môi trường và phát triển bền vững, Lãnh đạo Trường Đại học Nông Lâm TP. Hồ Chí Minh luôn xác định trách nhiệm của mình trong việc đồng hành cùng các địa phương, doanh nghiệp và tổ chức quốc tế nhằm giải quyết các thách thức môi trường và khí hậu. Ông Toàn tin tưởng rằng, thông qua các bài thảo luận chuyên sâu, Hội thảo sẽ mang lại nhiều kết quả thiết thực trong việc gợi mở các mô hình hợp tác giữa cơ quan quản lý, nhà khoa học, nhà đầu tư, doanh nghiệp và cộng đồng địa phương trên cả nước…

 

 

Theo các chuyên gia, các hệ sinh thái các-bon xanh dương như rừng ngập mặn, thảm cỏ biển và đầm lầy ngập triều đang được hơn 60 quốc gia… xem là một phần quan trọng trong việc thực hiện các cam kết giảm phát thải khí nhà kính theo Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC). Đồng thời, những nội dung liên quan đến đại dương và các-bon xanh dương cũng đang được thảo luận tại các diễn đàn khí hậu quốc tế, thuộc khuôn khổ Công ước khung của Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC).

 

Ở trong nước, việc Chính phủ ban hành Nghị định số 180/2026/NĐ-CP về dịch vụ hấp thụ và lưu giữ các-bon của rừng được đánh giá là bước tiến quan trọng trong hoàn thiện hành lang pháp lý cho thị trường các-bon, tạo nền tảng cho việc phát triển các dự án các-bon rừng và các-bon xanh dương trong tương lai.

 

 

Ngoài ra, Hội thảo đã tập trung thảo luận bốn nhóm nội dung trọng tâm gồm: hoàn thiện chính sách và khung pháp lý cho các-bon xanh dương; đánh giá nhu cầu thị trường và nhà đầu tư; ứng dụng khoa học - công nghệ trong đo đạc, giám sát và xác minh tín chỉ các-bon; cùng với chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn từ TP. Hồ Chí Minh và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.

 

Đáng chú ý, các báo cáo chuyên đề tại hội thảo đã cung cấp bức tranh toàn diện về tiềm năng các-bon xanh dương của Việt Nam… Theo đánh giá của TS. Trịnh Thái Hà, Quản lý Ban thư ký Chương trình Đối tác Hành động Các-bon xanh dương Việt Nam (NBCAP), nước ta hiện có khoảng 252.800 ha rừng ngập mặn, tập trung chủ yếu tại khu vực phía Nam, cùng khoảng 17.000 - 22.000 ha thảm cỏ biển phân bố dọc ven biển… Các hệ sinh thái này không chỉ hấp thụ và lưu giữ lượng lớn các-bon, mà còn đóng vai trò quan trọng trong bảo vệ bờ biển, duy trì đa dạng sinh học và hỗ trợ sinh kế cộng đồng ven biển.

 

 

Nhiều chuyên gia cũng chỉ ra rằng, mặc dù Việt Nam đã hình thành khung chính sách bước đầu liên quan đến các-bon xanh dương, song vẫn còn nhiều khoảng trống về định danh pháp lý, quy hoạch không gian, hướng dẫn kỹ thuật xác định trữ lượng các-bon, cơ chế tài chính và chia sẻ lợi ích… Đây là những vấn đề cần tiếp tục được nghiên cứu, hoàn thiện để thúc đẩy hình thành thị trường các-bon xanh dương minh bạch, hiệu quả và bền vững.

 

Tại hội thảo, đại diện các tổ chức quốc tế, doanh nghiệp và cơ quan quản lý… cũng nhấn mạnh vai trò ngày càng lớn của tín chỉ các-bon xanh dương đối với quá trình chuyển đổi xanh của doanh nghiệp. Trong bối cảnh các yêu cầu về giảm phát thải, ESG và chuỗi cung ứng xanh ngày càng khắt khe, các tín chỉ các-bon chất lượng cao từ các dự án rừng ngập mặn, thảm cỏ biển và đầm lầy ngập triều được xem là nguồn lực quan trọng hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững.

 

Các đại biểu kỳ vọng hội thảo sẽ góp phần kết nối các bên liên quan, thúc đẩy hợp tác nghiên cứu, hoàn thiện chính sách, huy động nguồn lực đầu tư và từng bước xây dựng thị trường các-bon xanh dương tại Việt Nam. Qua đó, phát huy giá trị của các hệ sinh thái ven biển trong ứng phó biến đổi khí hậu, bảo tồn đa dạng sinh học và tạo thêm cơ hội sinh kế bền vững cho cộng đồng địa phương.