Nông nghiệp xanh chỉ thành công khi tiếp thị xanh dựa trên giá trị thật Triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng: Thu hút tư nhân tham gia bảo vệ môi trường là tất yếu Đại hội XIV đã thể hiện rõ bước tiến về tư duy chiến lược đối với vấn đề môi trường Đại hội XIV của Đảng: Tin tưởng vào bước phát triển mới của đất nước Hướng tiếp cận bền vững trong xử lý rơm rạ sau thu hoạch

Di sản xanh » Di tích xưa

Thứ tư, 04/02/2026, 22:01:05 PM (GMT+7)

Chuyện quản lý: Bảo tồn hay "phá" di tích

(08:56:25 AM 16/08/2014)

(Tin Môi Trường) - Trên địa bàn tỉnh Bắc Kạn có nhiều di tích lịch sử, trong đó có 12 di tích cấp Quốc gia và 33 di tích cấp tỉnh. Được sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, thời gian qua, nhiều di tích đã được trùng tu, tôn tạo. Tuy nhiên, việc trùng tu lẽ ra phải trân trọng lịch sử, thì những người thực hiện lại “hoành tráng hóa” di tích.

>> VACNE tham gia Chương trình Chia sẻ kinh nghiệm “Thúc đẩy các sáng kiến bảo tồn đa dạng sinh học ở cấp cơ sở” >> Bảo tồn và phát huy giá trị Cây Di sản Việt Nam ở Hải Phòng >> Hội nghị Công nghệ Ứng dụng trong Quản lý rừng và Bảo tồn Thiên nhiên lần đầu tiên tổ chức tại Hà Nội >> Vai trò của cộng đồng trong bảo tồn đa dạng sinh học: bài học từ mô hình bảo tồn Cây Di sản >> Hoạt động bảo tồn Cây Di sản trở thành phong trào của cộng đồng nhờ sự hưởng ứng của người dân

Nhìn vào các khu di tích lịch sử cấp quốc gia được tỉnh Bắc Kạn đầu tư tôn tạo, có thể thấy ngay sự bất cập, không trung thực với nguyên bản. Các khu di tích lịch sử vốn đơn sơ, tạm bợ của một thời gian khó nay đã biến thành các khu di tích “hoành tráng”, mất hết ý nghĩa lịch sử của di tích cách mạng thời tiền khởi nghĩa và trong thời kỳ kháng chiến.

Những năm qua, đã có 5 di tích lịch sử cấp quốc gia trên địa bàn tỉnh được đầu tư gần 50 tỷ đồng để tu bổ, tôn tạo và thực trạng thật đáng buồn. Ông Nguyễn Duy Nghĩa, Trưởng Phòng Bảo tồn, Bảo tàng tỉnh Bắc Kạn bức xúc, trong 5 di tích cấp quốc gia được đầu tư tu bổ, các di tích: Đồn Phủ Thông, di tích Nà Tu, di tích Nà Pậu, di tích Khuổi Linh đều không tôn trọng lịch sử.

Cảnh đẹp Bắc Kạn

Phóng viên đã có chuyến đi thực tế đến tất cả các điểm di tích lịch sử cấp quốc gia đã được đầu tư bảo quản, tu bổ, phục hồi trên địa bàn Bắc Kạn và đã chứng kiến các di tích này đều bị “làm mới”, “hiện đại hóa".

Chẳng hạn, di tích Đồn Phủ Thông ghi dấu trận đánh công đồn nổi tiếng của quân đội ta, quá trình thi công đã san ủi, phá hết di tích gốc là hệ thống hầm hào giao thông, móng nhà đồn…, biến quang cảnh di tích hiện nay thành sân bê tông, bồn hoa cây cảnh, bia… không thể nhận ra di tích là gì. Hoặc di tích chiến thắng Đèo Giàng đặt vị trí bia cách vị trí xảy ra sự kiện khoảng 1.400 mét. Di tích Nà Tu- nơi Bác Hồ từng nói chuyện với thanh niên xung phong và tặng 4 câu thơ bất hủ “Không có việc gì khó. Chỉ sợ lòng không bền. Đào núi và lấp biển.Quyết chí ắt làm nên” – yếu tố gốc của lịch sử không còn nhưng không có giải pháp phục hồi di tích, những người có nhiệm vụ trùng tu lại cho xây dựng bồn hoa cây cảnh trên diện tích đất thuộc khu vực I, xây dựng các công trình tại di tích lạc lõng với lịch sử.

Di tích Đồn Phủ Thông ghi dấu trận đánh công đồn nổi tiếng của quân đội ta.

Hoặc di tích Nà Pậu, nơi vào năm 1951, Bác Hồ đã ở và làm việc; khi được phục hồi, lán Bác Hồ từng ở và lán cảnh vệ đã được thực hiện không đúng lịch sử, không đúng với hồ sơ khoa học đã mô tả, dùng vật liệu khác lạ so với nguyên bản. Lán Bác Hồ từng ở và lán cảnh vệ nguyên gốc đều được làm đơn sơ, tạm bợ của thời chiến tranh với vật liệu tại chỗ, nay được dựng lên với gỗ lim nhập từ nước ngoài, nền nhà bê tông, cột nhà lại có cả kệ đá, hầm trú ẩn của Bác Hồ vốn là một căn hầm chữ T, lộ thiên nay được bê tông hóa và lợp mái, cửa hầm được làm bằng vật liệu inox và khóa lại.

Di tích Nà Pậu, nơi vào năm 1951, Bác Hồ đã ở và làm việc

Di tích Khuổi Linh, nơi ở và làm việc của Tổng Bí thư Trường Chinh và Văn phòng Trung ương Đảng năm 1950 cũng ở tình trạng tương tự. Hệ thống đường trước đây là đường mòn, nay lại là hệ thống đường lát đá, nhiều bậc, lại đào sâu xuống, vừa “xóa” lịch sử vừa phản cảm. Tại khu vực I, là khu vực cấm xây mới các công trình không thuộc lịch sử, nay lại được xây một đài lửa quá lớn so với di tích. Việc phục hồi lán ở của Tổng Bí thư Trường Chinh và nhà khách, nhà ăn, nhà hội trường… đều không đúng với lịch sử, không đúng với hồ sơ khoa học đã mô tả, lạm dụng bê tông. Hầm trú ẩn vẫn còn nguyên gốc chữ L nhưng đã bị đào bới và làm mới bằng bê tông, có mái kiên cố.

Theo ông Nông Khánh Hoàn, Giám đốc Bảo tàng Bắc Kạn: Công tác bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích lịch sử như trên đã để lại hậu quả nghiêm trọng, làm biến dạng di tích, làm sai lệch lịch sử, phá vỡ cảnh quan khu di tích, vi phạm nghiêm trọng Luật Di sản văn hóa, làm giảm hoặc mất giá trị lịch sử của di tích, không phát huy được giá trị của di sản.

Ông Nông Khánh Hoàn cũng khẳng định: Việc tôn tạo, bảo tồn di tích lịch sử, văn hóa không phải là công việc xây dựng đơn thuần. Việc này đòi hỏi người thực hiện phải có cái nhìn lịch sử, nghĩa là phải biết bảo vệ sự thật lịch sử và phải có kiến thức mỹ thuật, thẩm mỹ mới có thể bảo tồn được giá trị gốc của di tích. Thế nhưng, thực tế, 5 di tích lịch sử ở Bắc Kạn khi được đầu tư trùng tu, tôn tạo lại được giao cho các đơn vị làm xây dựng nên khi thực hiện đã không bảo tồn được giá trị nguyên gốc của di tích. Trong số 5 di tích trên, di tích Nà Tu và di tích Đồn Phủ Thông được giao cho Sở Xây dựng thực hiện, còn 3 di tích là di tích Chiến thắng Đèo Giàng, di tích Nà Pậu, di tích Khuổi Linh do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh làm chủ đầu tư. Nhưng Sở này lại thành lập Ban Quản lý dự án gồm những người không có chuyên môn về di tích nên đã "hiện đại hóa" di tích, khiến du khách đến tham quan không thể hình dung đúng về giai đoạn kháng chiến của dân tộc.

Việc “phá” nguyên gốc di tích lịch sử và làm mới di tích ở Bắc Kạn được ông Giám đốc Bảo tàng Nông Khánh Hoàn đánh giá là rất nghiêm trọng, bởi nếu muốn khôi phục lại giá trị nguyên gốc của di tích sẽ lại phải phá bỏ những “công trình” đã được xây mới trên nền di tích hoặc chấp nhận sự tồn tại không trung thực của di tích.

Tinmoitruong.vn

[Quay lại]

Từ khóa liên quan: Chuyện quản lý, bảo tồn, phá di tích, tỉnh Bắc Kạn

Gửi ý kiến bạn đọc về: Chuyện quản lý: Bảo tồn hay "phá" di tích

*	*
*
Nội dung*

Chọn file

(File: .Zip - 2M)

(Tin Môi Trường hoan nghênh các ý kiến đóng góp của bạn đọc cho bài viết. Các thảo luận sẽ được xem xét trước khi đăng tải. Tin Môi Trường giữ quyền từ chối những lời lẽ xúc phạm cá nhân, tổ chức; lời lẽ trái thuần phong mỹ tục, vi phạm pháp luật. Bạn đọc thảo luận bằng tiếng Việt có dấu. Ý kiến không nhất thiết thể hiện quan điểm của Tin Môi Trường. Cám ơn sự đóng góp và hợp tác của các bạn)

Bạn cũng có thể quan tâm:

Bài viết mới:

Xem theo:

Đọc nhiều nhất

Phản hồi nhiều

Mỹ thuật

Cuốn sách ảnh Cây Di sản Việt Nam đầu tiên của địa phương ra mắt bạn đọc

(Tin Môi Trường) - Cuốn sách ảnh “Các Cây Di sản Việt Nam trên địa bàn tỉnh Long An” của tác giả Tôn Thất Hùng, Hội viên Hội Nhà báo và Hội Nghẹ sĩ nhiếp ảnh Việt Nam, được Sở VHTT&DL tỉnh Tây Ninh cấp phép xuất bản đã chính thức ra mắt bạn đọc vào đầu tháng 9/2025.

Văn hóa

Lần đầu tiên công bố “diện mạo mới” của 34 tờ báo địa phương cùng bộ sưu tập báo cổ trăm năm

(Tin Môi Trường) - Ngày 05/01/2026 tới đây, công chúng tại TP.HCM sẽ lần đầu tiên được chiêm ngưỡng bức tranh toàn cảnh về hệ thống báo chí địa phương Việt Nam, đặt cạnh những tờ báo “độc bản” quý hiếm từ đầu thế kỷ 20.

Kiến trúc xanh

Đà Lạt muốn nâng Dinh Tỉnh trưởng lên 28m, xây tổ hợp khách sạn, thương mại… bên dưới

(Tin Môi Trường) - Phương án kiến trúc khu vực đồi Dinh Tỉnh trưởng của Đà Lạt được lãnh đạo tỉnh Lâm Đồng lựa chọn là phương án Hotel du Printemps của KTS. Thierry Van de Winagaert. Theo đó, Dinh Tỉnh trưởng sẽ được nâng cao 28m so với vị trí ban đầu. Phần dưới và xung quanh sẽ là tổ hợp khách sạn, thương mại, trung tâm hội nghị quốc tế 1.500 chỗ...